ROMANTYCZNE DZIEDZICTWO

         

Maria Janoszka (absolwentka Staszica z roku 2005) wraz z profesorem Markiem Piechotą (również absolwentem naszego liceum) są redaktorami tomu „Dziedzictwo romantyczne. O (nie)obecności romantyzmu w kulturze współczesnej” opublikowanego przez Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Na zbiór szkiców składają się prace poszukujące śladów romantyzmu we współczesnych tekstach kultury (od filozofii, poprzez film i teatr, po teksty piosenek i kreskówki). W zbiorze znalazł się artykuł Marii Janoszki „Dwie koncepcje ironii – Richard Rorty i Friedrich Schlegel”. Autorka porównuje w nim koncepcje Rorty’ego (modnego, choć przez wielu znienawidzonego, amerykańskiego filozofa neopragmatysty) oraz niemieckiego filozofa wczesnego romantyzmu – Schlegla. Janoszka dostrzega zbieżności między obu koncepcjami w tym, co stanowi o nośności Rorty’ego – sprzeciwie wobec przekonania o możliwości dotarcia do jednorodnej prawdy (w tym również prawdy o istocie człowieka).

 

Wszelkie twierdzenia formułowane być muszą w języku a ten nie jest narzędziem poznawania prawdy, lecz systemem, w którym twierdzenia („prawdy”) są konstruowane (stanowiąc jedyną rzeczywistość dostępną poznaniu). Romantyczne akty kreacji, autokreacji i twórczej rekonstrukcji świata miałyby tworzyć nowe języki opisu rzeczywistości (a więc – zawierzając Rorty’emu – nowe a równocześnie jedynie dostępne poznaniu światy). W tak rozumianej koncepcji życia – poznania – twórczości kluczową rolę odegrać miałaby ironia, pozwalająca jednostce postrzegać i kształtować siebie w ciągu wolnych i arbitralnych wyborów (dokonywanych z pełną świadomością, że mogą zostać za chwilę w sposób wolny i arbitralny zakwestionowane przez dalsze akty twórczej lub destrukcyjnej wyobraźni). Praca dostępna (dla odważnych) w szkolnej bibliotece.

          

 

 

 

Kategoria: Książki